BVĐK Hà Đông: Tăng cường giám sát, chủ động phòng chống bệnh do vi rút Nipah (NiV)

Trước diễn biến này, Bộ Y tế đã có chỉ đạo khẩn, yêu cầu các địa phương và đơn vị y tế tăng cường giám sát – phát hiện sớm – sẵn sàng đáp ứng, đặc biệt trong dịp Tết Nguyên đán và mùa lễ hội đầu năm 2026.

1. Bệnh do vi rút Nipah là gì?

Bệnh do vi rút Nipah (NiV) là bệnh truyền nhiễm nhóm A, có thể lây từ động vật sang người và người sang người, diễn tiến có thể nặng, nguy cơ biến chứng thần kinh/viêm não cấp. Hiện chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu cho cả người và động vật.

2. Đường lây truyền

• Từ động vật sang người: thường liên quan dơi ăn quả (tại Ấn Độ ghi nhận chủ yếu qua dơi).

• Qua vật phẩm, thực phẩm nhiễm vi rút.

• Người sang người: qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, dịch bài tiết của người bệnh (đặc biệt khi chăm sóc gần, không có biện pháp phòng hộ phù hợp).

3. Thời gian ủ bệnh và triệu chứng cần lưu ý

• Thời gian ủ bệnh: khoảng 4–14 ngày.

• Triệu chứng: sốt, đau đầu, đau cơ, nôn mửa, đau họng…

• Dấu hiệu nặng: chóng mặt, buồn ngủ, rối loạn ý thức và các dấu hiệu thần kinh của viêm não cấp tính.

• Tỷ lệ tử vong ước tính: 40–75%.

4. Khuyến cáo phòng bệnh cho người dân (theo poster khuyến cáo của CDC Hà Nội)

BVĐK Hà Đông khuyến nghị người dân thực hiện các biện pháp sau để chủ động phòng bệnh:

(1) Hạn chế đến khu vực có dịch bệnh
Chỉ di chuyển đến khu vực có dịch khi thật sự cần thiết; cập nhật khuyến cáo y tế trước khi đi.

(2) Tự theo dõi sức khỏe khi đi/về từ vùng có dịch
Trong vòng 14 ngày sau khi trở về: theo dõi sức khỏe hằng ngày. Liên hệ y tế ngay nếu có sốt, đau đầu, đau họng, nôn, ho, lú lẫn, co giật… hoặc bất thường khác.

(3) Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm
“Ăn chín, uống sôi”; rửa sạch và gọt vỏ trái cây. Không sử dụng thực phẩm có dấu hiệu bị động vật (dơi, chim…) cắn/ăn dở. Tránh sử dụng đồ uống/nước nhựa cây sống (như thốt nốt, dừa…) không đảm bảo nguồn gốc an toàn.

(4) Không tiếp xúc gần với động vật nguy cơ
Tránh tiếp xúc với dơi ăn quả, lợn bệnh/ốm/chết. Rửa tay bằng xà phòng sau khi tiếp xúc động vật, chất thải động vật hoặc môi trường chăn nuôi.

(5) Hạn chế tiếp xúc trực tiếp với người bệnh và vật phẩm có nguy cơ ô nhiễm
Khi chăm sóc người bệnh nghi ngờ/mắc bệnh cần tuân thủ hướng dẫn của cơ sở y tế; vệ sinh tay đúng cách; sử dụng phương tiện phòng hộ phù hợp theo chỉ định.

BVĐK Hà Đông khuyến cáo người dân không hoang mang, nhưng tuyệt đối không chủ quan. Việc chủ động thực hiện các biện pháp dự phòng, đặc biệt với người đi/về từ khu vực có dịch, sẽ giúp giảm nguy cơ lây nhiễm và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.