Chủ động phòng ngừa uốn ván – Không để vết thương nhỏ trở thành nguy cơ lớn

Uốn ván là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do vi khuẩn Clostridium tetani gây ra. Vi khuẩn này tồn tại phổ biến trong môi trường như đất, bụi bẩn, các vật dụng gỉ sét… và có thể xâm nhập vào cơ thể qua các vết thương hở, kể cả vết trầy xước nhỏ, vết đâm, vết bỏng. Khi xâm nhập, vi khuẩn tiết độc tố tác động lên hệ thần kinh, gây co cứng cơ, suy hô hấp và có thể dẫn đến tử vong nếu không được dự phòng kịp thời.

Các chuyên gia y tế khuyến cáo, tiêm phòng uốn ván là biện pháp hiệu quả, an toàn và tiết kiệm nhất để bảo vệ tính mạng. Trong trường hợp có vết thương hở, đặc biệt là vết thương nhiễm bẩn, người dân cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và chỉ định tiêm huyết thanh kháng độc tố uốn ván (SAT) nhằm tạo miễn dịch bảo vệ ngay lập tức, ngăn chặn độc tố phát triển.

Thực hiện tiêm phòng an toàn, đúng quy định

Tại Khoa Cấp cứu Ngoại - Bệnh viện Đa khoa Hà Đông (Số 2 Bế Văn Đàn, Hà Đông, Hà Nội), công tác tiếp nhận và xử trí dự phòng uốn ván được triển khai 24/7, kể cả ngày nghỉ và Lễ, Tết.

Quy trình tiêm chủng được thực hiện nghiêm ngặt theo hướng dẫn của Bộ Y tế, bao gồm: Khám sàng lọc kỹ lưỡng: Bác sĩ đánh giá tình trạng vết thương và tiền sử tiêm chủng để chỉ định phù hợp. Sử dụng huyết thanh đạt chuẩn: Huyết thanh kháng độc tố uốn ván được bảo quản đúng quy định, bảo đảm chất lượng. Thực hiện đúng liều lượng: Thông thường 1.500 IU, tiêm càng sớm càng tốt sau khi bị thương. Theo dõi sau tiêm: Người bệnh được theo dõi tối thiểu 30 phút tại cơ sở y tế để kịp thời xử trí các phản ứng (nếu có). Công tác theo dõi và xử trí phản ứng sau tiêm được thực hiện theo đúng quy định tại Thông tư 51/2017/TT-BYT và Thông tư 34/2018/TT-BYT.

Theo dõi sau tiêm và xử trí khi cần thiết

Bệnh viện Đa khoa Hà Đông luôn luôn đặt sự an toàn của người bệnh là ưu tiên hàng đầu. Sau khi tiêm huyết thanh kháng độc tố uốn ván (SAT), người bệnh sẽ được hướng dẫn theo dõi sát sao để xử lý kịp thời các phản ứng (nếu có):

Tại Bệnh viện (30 phút đầu): Đây là thời gian quan trọng nhất để theo dõi các phản ứng phản vệ cấp tính. Đội ngũ y bác sĩ luôn sẵn sàng hộp thuốc cấp cứu phản vệ và xử trí ngay lập tức theo đúng thông tư của Bộ Y tế.

Tại nhà (72 giờ tiếp theo): Người bệnh cần tự theo dõi các biểu hiện của cơ thể.

Xử trí các phản ứng thông thường:

Phản ứng tại chỗ: Đau, căng cứng cơ hoặc đỏ tại vị trí tiêm. Đây là phản ứng thường gặp và sẽ tự hết sau vài giờ. Lưu ý: Tuyệt đối không chườm đắp bất cứ thứ gì vào vị trí tiêm.

Phản ứng toàn thân nhẹ: Nếu có mệt mỏi, sốt nhẹ hoặc phát ban, người bệnh cần nghỉ ngơi. Nếu sốt từ 38,5°C trở lên, có thể sử dụng thuốc hạ sốt (Paracetamol) theo liều lượng hướng dẫn.

Khi nào cần quay lại bệnh viện ngay? Người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế khẩn cấp nếu có một trong các dấu hiệu sau:

Sốt cao liên tục dùng thuốc hạ sốt không đỡ hoặc sốt kéo dài trên 3 ngày.

Vị trí tiêm sưng, đau dữ dội, gây hạn chế vận động.

Xuất hiện triệu chứng khó thở, tím tái, nổi mề đay toàn thân hoặc quấy khóc bất thường (ở trẻ nhỏ).

Khuyến cáo của ngành Y tế

Khi có vết thương hở, người dân cần: Rửa sạch vết thương dưới vòi nước sạch để loại bỏ dị vật và vi khuẩn. Đến cơ sở y tế trong vòng 24 giờ đầu để được tư vấn và dự phòng uốn ván kịp thời. Không tự ý đắp lá, rắc thuốc bột hoặc áp dụng các biện pháp dân gian chưa được kiểm chứng vì có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng.

Uốn ván là bệnh nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa hiệu quả bằng tiêm chủng đầy đủ và xử trí đúng cách. Chủ động bảo vệ sức khỏe ngay từ những vết thương nhỏ chính là cách thiết thực để phòng tránh những biến chứng nghiêm trọng có thể xảy ra.

Tại Khoa Cấp cứu Ngoại – Bệnh viện Đa khoa Hà Đông thực hiện kỹ thuật tiêm uốn ván theo chuẩn quy trình (sát khuẩn, kiểm tra 5 đúng).

Tài liệu tham khảo:

Bộ Y tế: Thông tư số 51/2017/TT-BYT về hướng dẫn phòng, chẩn đoán và xử trí phản vệ. Bộ Y tế: Thông tư số 34/2018/TT-BYT quy định chi tiết về hoạt động tiêm chủng.

Cổng thông tin Bộ Y tế: Lịch tiêm chủng thường xuyên trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng.

Nhà sản xuất: Viện Vắc xin và Sinh phẩm Y tế (IVAC) – Nha Trang, Khánh Hòa.

Quy trình nội bộ: Quyết định phê duyệt Quy trình kỹ thuật tiêm huyết thanh kháng độc tố uốn ván của Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Hà Đông.