Dinh dưỡng và bù nước cho người bệnh COPD trong mùa hè

Thời tiết nắng nóng, oi bức có thể làm gia tăng gánh nặng hô hấp, khiến người bệnh COPD (bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính) dễ mệt mỏi, mất nước, đờm đặc hơn và tăng nguy cơ xuất hiện đợt cấp. Bên cạnh việc tuân thủ điều trị, chế độ dinh dưỡng hợp lý và bổ sung nước đúng cách đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì thể lực, hỗ trợ chức năng hô hấp và nâng cao sức đề kháng.

Dinh dưỡng hợp lý – nền tàng duy trì sức khỏe hô hấp

Người bệnh COPD thường phải sử dụng nhiều năng lượng hơn cho hoạt động hô hấp. Nếu ăn uống không đầy đủ, cơ thể dễ suy giảm khối cơ, trong đó có các cơ tham gia hô hấp, từ đó ảnh hưởng đến khả năng thở. Vì vậy, nên chia thành 5–6 bữa nhỏ mỗi ngày, thay vì ăn quá nhiều trong một lần. Ăn vừa đủ giúp hạn chế đầy bụng, giảm cảm giác khó chịu và khó thở sau ăn.

Chế độ ăn cần đảm bảo đủ năng lượng, cân đối các nhóm chất. Ưu tiên protein từ thịt nạc, cá, trứng, sữa, đậu nành và các loại đậu để duy trì khối cơ. Bổ sung chất béo lành mạnh từ cá, dầu thực vật, quả bơ, các loại hạt; hạn chế mỡ động vật và đồ chiên rán. Với tinh bột, không cần kiêng hoàn toàn nhưng nên hạn chế đường đơn, bánh kẹo, nước ngọt và thực phẩm tinh chế; ưu tiên ngũ cốc nguyên hạt, yến mạch, khoai và các loại đậu.

Đồng thời, tăng cường rau xanh và trái cây tươi như bông cải xanh, rau ngót, rau bina, cam, bưởi, ổi, táo, đu đủ… để bổ sung vitamin, khoáng chất và chất xơ. Người bệnh cũng nên hạn chế muối, đặc biệt khi có bệnh tim mạch hoặc suy tim; giảm các món ăn mặn, đồ hộp, thực phẩm chế biến sẵn và thức ăn nhanh để hạn chế tình trạng giữ nước và giảm gánh nặng cho tim mạch, hô hấp.

 Bù nước đúng cách trong mùa hè

Nắng nóng làm cơ thể tăng tiết mồ hôi, dễ dẫn đến mất nước. Khi thiếu nước, dịch tiết đường hô hấp có thể trở nên đặc hơn, gây khó khăn cho việc khạc đờm. Người bệnh nên uống nước rải đều trong ngày, từng lượng nhỏ, không chờ đến khi quá khát mới uống.

Nhu cầu nước của mỗi người phụ thuộc vào tuổi, cân nặng, mức độ hoạt động, thời tiết và bệnh lý đi kèm. Người trưởng thành thường cần khoảng 1,5–2 lít nước/ngày từ tổng lượng nước đưa vào cơ thể, tuy nhiên người bệnh COPD có suy tim, bệnh thận hoặc được bác sĩ yêu cầu hạn chế dịch không nên tự ý tăng lượng nước uống mà cần thực hiện theo hướng dẫn của bác sĩ.

Nước lọc là lựa chọn ưu tiên. Có thể sử dụng nước chanh pha loãng, nước ép trái cây ít đường với lượng phù hợp. Hạn chế rượu bia, nước ngọt có gas, nước tăng lực và các loại đồ uống chứa nhiều đường hoặc caffeine. Nếu đồ uống quá lạnh gây ho hoặc khó chịu đường thở, nên sử dụng nước mát hoặc ở nhiệt độ phòng.

 Một số lưu ý trong sinh hoạt hằng ngày

Người bệnh nên ngồi thẳng khi ăn, ăn chậm, tránh ăn quá no và không nằm ngay sau bữa ăn. Trong những ngày nắng nóng, có thể lựa chọn các món mềm, dễ tiêu như cháo, súp, canh, cá hoặc thịt nạc mềm nhưng vẫn phải đảm bảo đủ năng lượng và protein.

Thời tiết nóng ẩm cũng tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển, vì vậy cần ăn chín, uống sôi, sử dụng thực phẩm tươi và bảo quản thức ăn đúng cách để phòng ngừa nhiễm khuẩn đường tiêu hóa.

Người bệnh cần đi khám khi khó thở tăng hơn thường ngày, ho và khạc đờm tăng, đờm chuyển vàng/xanh hoặc có máu, sốt, đau ngực, tím môi, mệt lả hoặc có dấu hiệu mất nước như tiểu ít, nước tiểu sẫm màu. Không tự ý ngừng thuốc, tăng liều thuốc hoặc sử dụng kháng sinh khi chưa có chỉ định.

Dinh dưỡng đầy đủ, bù nước phù hợp và tuân thủ điều trị là những yếu tố quan trọng giúp người bệnh COPD duy trì thể trạng, hạn chế các yếu tố làm nặng triệu chứng và bảo vệ sức khỏe hô hấp trong mùa hè. Hãy chủ động theo dõi sức khỏe, lắng nghe cơ thể và thăm khám kịp thời khi xuất hiện những dấu hiệu bất thường.

BỆNH VIỆN ĐA KHOA HÀ ĐÔNG

 Địa chỉ: Số 2, Phố Bế Văn Đàn, Phường Hà Đông, TPHN.

 Tổng đài CSKH: 1900.866.689

 Website: benhvienhadong.vn